PL
Strona główna › Pierwszy król Portugalii

Kto był pierwszym królem Portugalii? Afonso Henriques, a papiestwu zajęło do 1179 roku, żeby się zgodzić

Krótka odpowiedź: Afonso Henriques. Przed królestwem było Hrabstwo Portugalii, nadane jako lenno w 1096 roku. Wygrał pod São Mamede w 1128, został okrzyknięty królem przez swoje wojska po Ourique w 1139 i podpisał traktat z Zamory w 1143. Ale kiedy ofiarował Portugalię Rzymowi, papież Lucjusz II nazwał go księciem, nie królem, a papiestwo nie użyło słowa król aż do Manifestis Probatum w 1179 roku. Czterdzieści lat między aklamacją a uznaniem, a większość słynnych części tej historii to legenda.
Pierwszy królAfonso Henriques
Hrabstwo nadane jako lenno1096
São Mamede1128
Okrzyknięty królem po Ourique1139
Rzym nazywa go księciem1144
Rzym nazywa go królem1179

Łańcuch zdarzeń i co każde ogniwo naprawdę ustala

Co się wydarzyłoKiedyCo to naprawdę rozstrzygnęło
Pierwsze Hrabstwo Portugalii, pod rządami Vímary Peresa868Hrabstwo na pograniczu, a nie państwo
Alfons VI nadaje hrabstwo Henrykowi Burgundzkiemu1096Jako lenno, czyli ziemia dzierżona od zwierzchnika, a nie na własność
Bitwa pod São Mamede24 czerwca 1128Kto rządził hrabstwem. Nic o León
Afonso tytułuje się księciem6 kwietnia 1129Tytuł, który sam sobie nadał
Bitwa pod Ourique25 lipca 1139Okrzyknięty królem przez własne wojska. Miejsce jest nieznane
Pierwszy zachowany dokument nazywający go rex1140Najwcześniejszy dokument, a nie najwcześniejsze twierdzenie
Traktat z Zamory5 października 1143Dokument zaginął. Źródła różnią się co do tego, co zrobił
Portugalia ofiarowana Rzymowi; odpowiada Lucjusz II1143 i 1144Papież nazywa go księciem
Manifestis Probatum, Aleksander IIIMaj 1179Królestwo, król i dziedziczna korona

Dziewięć wierszy. Przeczytaj trzecią kolumnę, a pytanie „kiedy Portugalia stała się królestwem?” okaże się mieć cztery możliwe do obrony odpowiedzi i jedną prawną.

Ourique i część, która nie jest historią

Ourique to bitwa, którą potrafi wymienić każde portugalskie dziecko w szkole, i warto powiedzieć o niej wprost dwie rzeczy. Pierwsza: miejsce bitwy nie jest znane. Nie jest sporne między dwoma kandydującymi polami, jest nieznane. Druga: słynne części się nie wydarzyły.

W tej opowieści Chrystus ukazuje się Afonsowi przed walką, pokonanych zostaje pięciu maurytańskich królów, a quinas, pięć tarcz w herbie Portugalii, zostają nadane na pamiątkę tego zdarzenia. Wszystko to jest nieobecne w najwcześniejszych relacjach, a Alexandre Herculano, historyk, który w XIX wieku wrócił do źródeł, nazwał to pobożnym oszustwem. To, co potwierdzają zapisy, to zwycięstwo w 1139 roku, po którym jego wojska okrzyknęły go królem. To zupełnie wystarczający moment założycielski bez dołączonego do niego objawienia.

Zamora i traktat, którego nikt nie może przeczytać

Traktat z Zamory, 5 października 1143, to moment, w którym według większości relacji Portugalia uniezależnia się od León. Oto trudność: dokument traktatu zaginął. Zachowała się późniejsza relacja o nim, a źródła różnią się co do treści, a konkretnie co do tego, czy zakończył nominalną zwierzchność León, czy jedynie uznał królewski tytuł Afonsa, pozostawiając tę zwierzchność nienaruszoną.

Jasna jest kolejność zdarzeń: dwa miesiące po Zamorze, i ponownie następnej wiosny, Afonso ofiarował swoje terytorium Stolicy Apostolskiej, co nie jest zachowaniem człowieka, który właśnie zdobył jednoznaczną niezależność od swojego kuzyna.

Dlaczego liczy się 1179

Z powodu tego, co papiestwo powiedziało w 1144 roku. Afonso oddał siebie i swoje ziemie pod opiekę Rzymu, a Lucjusz II zwrócił się do niego jak do księcia. Nie króla. Najpotężniejszy arbiter prawowitości w łacińskiej Europie spojrzał na aklamację z 1139 roku i traktat z 1143 roku i odmówił użycia tego słowa.

Zajęło to kolejne trzydzieści pięć lat. W maju 1179 roku Aleksander III wydał Manifestis Probatum, które nazywa Portugalię królestwem, a Afonsa królem, i czyni koronę dziedziczną. To dokument, który zamienia aklamację na polu bitwy w dynastię, i dlatego odpowiedzią na pytanie „kiedy Portugalia stała się królestwem w oczach kogokolwiek poza nią samą?” jest rok 1179, a nie 1139 czy 1143. Dokładny dzień w maju jest sporny.

Słynna rzecz, która się nie wydarzyła

Cortes de Lamego nigdy się nie odbyły. Spotkasz opis zgromadzenia z 1143 roku w Lamego, które miało ogłosić Afonsa królem i ustanowić prawa sukcesji. Wymyślił je António Brandão w 1632 roku, prawie pięć wieków później, i wymyślił je z powodu: Portugalia była pod rządami hiszpańskimi i potrzebowała konstytucji założycielskiej, na którą można wskazać. Jeśli przewodnik lub tablica wspomina Lamego, w tej ramie należy to czytać.

Jak nazywała się Portugalia, zanim była Portugalią

Bezpośrednio wcześniej: Hrabstwo Portugalii, hrabstwo, a nie królestwo. To użycie przetrwało w źródłach, z których korzysta ta strona: o Gualdimie Paisie, który założył zamek w Tomar, zapisano, że urodził się w 1118 roku w Amares w Hrabstwie Portugalii, co datuje zmianę na czas jednego ludzkiego życia.

Dalej wstecz sama nazwa jest portem. Rzymska Gallaecia obejmowała północny zachód; Swebowie przybyli w 409 roku; a osada Portus Cale, wiązana z Decimusem Juniusem Brutusem Callaicusem około 136 roku p.n.e., daje to słowo. Portucale staje się Portugale do IX wieku, a hrabstwo bierze nazwę od portu u ujścia Douro.

Dwie etymologie, na które się natkniesz, to legenda, a nie fakt: że Portugalia znaczy „piękny port” i że Cale to bogini. Żadna nie ma potwierdzenia.

Brukowana uliczka wspinająca się między bielonymi murami ku szczytowi wzgórza
Podejście z miasta. Jest krótkie, strome i to ono sprawia, że ludzie przychodzą później, niż zamierzali.

Jego rzeczywiste powiązanie z tym budynkiem i poprawka w nim zawarta

Prawie każda relacja o Tomar mówi, że Afonso Henriques oddał templariuszom ich portugalską bazę. Dokumenty są ciekawsze.

Dwa twierdzenia, które możesz usłyszeć, nie mają źródłowego poparcia: że templariusze walczyli pod Ourique i że sam Afonso Henriques był templariuszem. Oba krążą. Żadne nie jest udokumentowane.

Kto założył Portugalię?

Jako królestwo w prawie zrobił to Aleksander III w 1179 roku, spisując to. Jako kraj w terenie zrobił to Afonso Henriques, wygrywając i oddając pograniczną ziemię ludziom, którzy mieli ją utrzymać, i tak templariusze znaleźli się na tym wzgórzu. Kryterium UNESCO, na podstawie którego wpisano ten klasztor, mówi to, co nie wypada mówić głośno: był „pierwotnie pomyślany jako symboliczny pomnik Rekonkwisty”, a potem, od okresu manuelińskiego, stał się „odwróconym symbolem: otwarcia Portugalii na cywilizacje zewnętrzne”.

To jedno zdanie to najkrótsza historia Portugalii, jaką znajdziesz na jakiejkolwiek ścianie: kraj, który zaczyna się jako pogranicze i zamienia się w szlak morski, z tym samym budynkiem pełniącym obie role (zakon, który sprawił, że druga połowa się wydarzyła).

Jego daty i dlaczego są trzy

Afonso Henriques zmarł 6 grudnia 1185 roku. Rok jego urodzenia jest sporny między 1106, 1109 a 1111, a miejsce urodzenia między Guimarães, które jest odpowiedzią tradycyjną, Viseu i Coimbrą. Jeśli chcesz jednej liczby, „około 1109” jest uczciwa. Wszystkie trzy podajemy tutaj, bo tyle oferują zapisy (dlaczego spory są powodem, żeby przyjechać).

Jeśli chcesz poznać królów, weź przewodnika

To jedno z tych miejsc, w których piętnaście euro i przewodnik oddzielają się wyraźnie. Zabytek nie wyjaśni ci monarchii; jedna recenzentka zwykłego biletu napisała, że „spodziewała się czegoś więcej niż tablic objaśniających”. Recenzenci ofert z przewodnikiem tymczasem ciągle opisują właśnie ten materiał. Samantha dowiedziała się o „Zakonie Chrystusa, królach i najważniejszych postaciach”; przewodnik Audrey był „bardzo biegły w historii templariuszy, Zakonu Chrystusa i samej Portugalii”, a jej rodzina w wieku od jedenastu do czterdziestu ośmiu lat śledziła go w całości. Ta wycieczka jednodniowa ma 5,0 przy 75 ocenach (co dodaje przewodnik).

Sprawdź terminy wycieczki jednodniowej z obiadem
Bezpłatne anulowanie do 24 godzin przed wyjazdem w większości wycieczek: zarezerwuj teraz, zdecyduj później.

Dalej: zakon, który on osiedlił na tym pograniczu, co się z nim stało i co go zastąpiło w Portugalii.

Najczęściej zadawane pytania

Kto był pierwszym królem Portugalii?

Afonso Henriques. Jego wojska okrzyknęły go królem po bitwie pod Ourique w 1139 roku, a pierwszy zachowany dokument nazywający go rex pochodzi z 1140 roku, ale papiestwo nie nazwało Portugalii królestwem aż do Manifestis Probatum w 1179 roku, a w 1144 roku nazwało go księciem.

Jak nazywała się Portugalia, zanim była Portugalią?

Hrabstwo Portugalii, hrabstwo, a nie królestwo, nadane jako lenno w 1096 roku. Nazwa sięga Portus Cale, portu wiązanego z Decimusem Juniusem Brutusem Callaicusem około 136 roku p.n.e.; Portucale staje się Portugale do IX wieku.

Kto założył Portugalię?

Afonso Henriques założył ją faktycznie; papież Aleksander III uznał ją prawnie w Manifestis Probatum w 1179 roku, które uczyniło też koronę dziedziczną. W terenie pogranicza broniły zakony rycerskie, którym nadawał ziemię, i dlatego w Tomar jest zamek templariuszy.

Czy Afonso Henriques został królem w bitwie pod Ourique?

Jego wojska okrzyknęły go królem po niej, w 1139 roku. Miejsce bitwy nie jest znane, a słynne elementy, czyli objawienie Chrystusa, pięciu maurytańskich królów i quinas w herbie, są nieobecne w najwcześniejszych relacjach i Herculano uznał je za pobożne oszustwo.

Co zrobił traktat z Zamory?

To naprawdę niejasne, bo dokument traktatu zaginął. Źródła różnią się co do tego, czy ugoda z 1143 roku zakończyła nominalną zwierzchność León, czy tylko uznała królewski tytuł Afonsa. Dwa miesiące później ofiarowywał Portugalię papiestwu.

Czy Cortes de Lamego naprawdę się odbyły?

Nie. Zgromadzenie z 1143 roku, które miało ogłosić Afonsa królem i ustalić sukcesję, wymyślił António Brandão w 1632 roku, kiedy Portugalia była pod rządami hiszpańskimi i chciała mieć konstytucję założycielską, na którą można wskazać.

Co Afonso Henriques miał wspólnego z Convento de Cristo?

W lutym 1159 roku nadał templariuszom ziemie Ceras w zamian za zrezygnowanie z roszczeń do Santarém. Zamek tam był w ruinie, więc Gualdim Pais zbudował nowy w Tomar od 1 marca 1160 roku. Soure w 1128 roku było darowizną jego matki, a nie jego.